Tài nguyên dạy học

Hỗ trợ trực tuyến

  • (Trợ giúp kỹ thuật)

Điều tra ý kiến

Các bạn thầy trang web của chúng tôi thế nào?
Bình thường
Đẹp
Đơn điệu
Ý kiến khác

Thống kê

  • truy cập   (chi tiết)
    trong hôm nay
  • lượt xem
    trong hôm nay
  • thành viên
  • Ảnh ngẫu nhiên

    Lop_3.png Sh_su_tien_hoa_ve_moi_truong_song_va_su_van_dong_di_chuyen.flv Z1242751947375_66e0c057dbd7834640134a2cd15888b5.jpg IMG_20181020_125807.jpg IMG_20190127_230449.jpg Z1215775633012_1877b08efa18822e2174326566cfc430.jpg Z1182136215229_d2bf54b522da277531a82d6d4ed4e2ff.jpg IMG_20181020_123139.jpg 22547805_555502524780988_585550995_n.jpg 22237474_547304478934126_386122056_n.jpg 21903642_539973436333897_524659684_n.jpg 21291165_531372430527331_2110845612_n.jpg 14826298_373707999627109_73832355_n.jpg Film_6_The_gioi_tu_nhien.flv WP_20170526_002.jpg AT.jpg Can_ban_Cong_phap_P1__Tai_lieu_Vo_thuat_co_truyen_Viet_Nam.flv 88ab5b9343b5acebf5a4.jpg 206ee33873319c6fc520.jpg

    Thành viên trực tuyến

    0 khách và 0 thành viên

    Chào mừng quý vị đến với Thư viện tài nguyên giáo dục Kiên Giang.

    Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tư liệu của Thư viện về máy tính của mình.
    Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay ô bên phải.

    Tuần 29. Hồn Trương Ba, da hàng thịt (trích)

    Wait
    • Begin_button
    • Prev_button
    • Play_button
    • Stop_button
    • Next_button
    • End_button
    • 0 / 0
    • Loading_status
    Tham khảo cùng nội dung: Bài giảng, Giáo án, E-learning, Bài mẫu, Sách giáo khoa, ...
    Nhấn vào đây để tải về
    Báo tài liệu có sai sót
    Nhắn tin cho tác giả
    (Tài liệu chưa được thẩm định)
    Nguồn: Sưu tầm
    Người gửi: Trần Thanh Toàn (trang riêng)
    Ngày gửi: 12h:25' 09-05-2010
    Dung lượng: 825.0 KB
    Số lượt tải: 173
    Số lượt thích: 0 người
    (Trích)
    Tác giả: Lưu Quang Vũ
    Tháng 8- 2008
    I. tiểu dẫn

    Em hãy nêu những nét cơ bản về tác giả Lưu Quang Vũ ?
    1. Tác giả:
    Là một tài năng đa dạng :
    Làm thơ, sáng tác văn xuôi,
    vẽ tranh và soạn kịch


    Kịch là đóng góp đặc sắc nhất với những vở gây chấn động dư luận: Lời nói dối cuối cùng;Chết cho điều chưa có; Hồn TrươngBa da hàng thịt, Bệnh sĩ; Tôi và chúng ta.
    Nhà soạn kịch tài năng nhất
    của nền VHVN hiện đại
    Luu Quang Vu
    Luu Quang Vu (1948 - 1988)
    Quê gốc ở Đà Nẵng, sinh tại Phú Thọ trong một gia đình trí thức.
    Từng gia nhập quân ngũ và làm nhiều nghề kiếm sống
    Từ năm 1978 làm biên tập
    viêntạp chí Sân khấu và
    bắt đầusáng tác kịch nói
    Qua đời ngày 29-8-1988
    trong một tai nạn giao thông
    t
    I. Tiểu dẫn
    2. Tác phẩm
    - Phản ánh cuộc sống bằng việc khám phá, phát hiện những mâu thuẫn, xung đột trong đời sống rồi diễn đạt bằng hành động và ngôn ngữ đối thoại.
    - Quá trình vận động gồm 4 giai đoạn:
    Thắt nút-> phát triển-> cao trào->mở nút.

    Xu?t x?:
    - Hư cấu sáng tạo từ một cốt truyệndân gian
    b. Th? lo?i: Kịch nói
    c, Giá trị: Là một trong những vở kịch đặc sắc nhất của Lưu Quang Vũ.
    Đặt ra nhiều vấn đề mới mẻ , có ý nghĩa tư tưởng , triết lý và nhân văn sâu sắc.
    - Có sức hấp dẫn, thu hút mạnh mẽ đối với khán giả trong và ngoài nước.



    d. Tãm t¾t néi dung vë kÞch:
    Trương Ba bắt đầu thay đổi tâm tính
    khiến mọi người trong gia đình, bạn bè,
    xa lánh chán ghét, bản thân vô cùng đau
    khổ quyết định giải thoát chấp nhận cái chết.
    Đế Thích kết thân với
    Trương Ba-một cao
    cờ ở hạ giới. Trương Ba
    đột ngột qua đời


    Trên thiên đình Nam Tào
    làm việc cẩu thả
    gạch nhầm tên người
    chết là Trương Ba


    Bị thể xác xui khiến,
    Trương ba định xuôi theo
    ở lại với vợ hàng thịt
    Lý trưởng sách nhiễu .
    Trương Ba phải ở nhà hàng thịt
    đến đêm mới được về nhà
    Xác hàng thịt đòi về nhà
    Trương Ba. Mọi người ngỡ
    ngàng song đành phải chấp
    nhận
    Nam Tào sửa sai bằng
    cách cho hồn Trương Ba
    nhập vào xác hàng
    thịt để sống lại
    gồm 7 cảnh
    Ti?n trỡnh c?a k?ch ?
    1
    2
    3
    4
    t
    I, Đọc hiểu tiểu dẫn
    3, Đoạn trích
    Vị trí:
    -Trích từ cảnh VII và đoạn kết của vở kịch.
    - Thuộc phần cao trào và mở nút trong quá trình vận động.
    b, ý nghĩa:
    - Bộc lộ sâu sắc những mâu thuẫn, xung đột từ bên trong của con người,
    - Thể hiện nội dung tư tưởng tác phẩm.


    II. §äc hiÓu v¨n b¶n

    1. Đọc và chia bố cục
    a. Đọc
    Đoạn trích có thể được chia làm mấy phần?
    b. Bố cục

    Màn đối thoại giữa hồnTrương Ba và xác hàng thịt

    Màn đối thoại giữa hồnTrương Ba và người thân
    Màn đối thoại giữa hồnTrương Ba với Đế Thích
    Màn kết
    4 phần
    2. T×m hiÓu v¨n b¶n
    *S¬ l­îc c¶nh tr­íc ®o¹n trÝch
    Nhân hậu,
    trong sạch,
    ngay thẳng
    Uống rượu nhiều,
    ham bán thịt,
    không mặn mà
    với chơi cờ, nước cờ
    không còn
    kháng hoạt như trước

    Thô lỗ,
    phũ phàng

    Thú vui tao nhã,
    trí tuệ
    chơi cờ với nước
    đi khoáng hoạt
    Trú nhờ thể xác
    dung tục của
    hàng thịt
    Trương
    Ba
    Trương Ba ý thức được điều đó
    nhưng không thể giải quyết
    a. Màn đối thoại giữa hồnTrương Ba và xác hàng thịt
    Cử chỉ,
    xung hụ
    M?c dớch
    Gi?ng
    di?u
    Nhận xét cuộc đối thoại của hồn Trương
    Ba và xác hàng thịt ở các phương diện
    Nhóm 1
    Nhóm 4
    Nhóm 3
    Nhóm 2
    V? th?
    Thảo luận nhóm

    Các phương diện
    Hồn Trương Ba
    Xỏc anh hàng thịt
    Mục đích

    Phủ định sự lệ thuộc của linh hồn vào xác thịt, coi xác thịt chỉ là cái vỏ bề ngoài, không có ý nghĩa. Khẳng định linh hồn vẫn có đời sống riêng: nguyên vẹn, trong sạch, thẳng thắn.

    Khẳng định sự âm u, đui mù của thể xác có sức mạnh ghê gớm, có khả năng điều khiển, làm át đi linh hồn cao khiết. Dồn hồn Trương Ba vào thế đuối lý buộc phải thoả hiệp, quy phục.

    Xưng hô
    Cử chỉ

    Ôm đầu, đứng vụt dậy, nhìn chân tay, thân thể, bịt tai lại
    ->Uất ức, tức giận, bất lực

    Lắc đầu
    -> Tỏ vẻ thương hại

    Mày -Ta
    ->Khinh bỉ, xem thường





    Ông - Tôi
    ->Ngang hàng thách thức

    Vị thế
    Bị động, kháng cự yếu ớt, đuối lý, tuyệt vọng-> Người thua cuộc. Chấp nhận trở lại vào xác hàng thịt
    Chủ động đặt nhiều câu hỏi phản biện, lý lẽ giảo hoạt->Kẻ thắng thế, buộc được hồn Trương Ba quy phục mình.
    -
    Giọng điệu
    Giận dữ, khinh bỉ, mắng mỏ, đồng thời ngậm ngùi thấm thiá,tuyệt vọng
    Khi ngạo nghễ thách thức, khi buồn rầu thì thầm ranh mãnh, an ủi.
    * Những lý lẽ mà xác hàng thịt đưa ra để tranh cãi với hồn Trương Ba:
    - X¸c hµng thÞt dï ®ui mï, ©m u nh­ng cã søc m¹nh ghª gím, cã kh¶ n¨ng lÊn ¸t, sai khiÕn linh hån cao khiÕt. Hån Tr­¬ng Ba dï cao khiÕt nh­ng ®· bÞ nhiÔm ®éc vµ tha ho¸.

    DÉn chøng: Nh÷ng c¶m xóc, viÖc lµm cã sù tham dù cña x¸c hµng thÞt:
    - Xao xuyÕn víi víi vî hµng thÞt
    - C¶m xóc l©ng l©ng tr­íc c¸c mãn ¨n dung tôc.
    - Th« lç, phò phµng: T¸t th»ng con toÐ m¸u måm, m¸u mòi

    - X¸c hµng thÞt kh¼ng ®Þnh linh hån kh«ng thÓ cã sù nguyªn vÑn, trong s¹ch, th¼ng th¾n khi tån t¹i nhê vµ chiÒu theo nh÷ng ®ßi hoØ cña x¸c thÞt dung tôc.

    - Tr­íc sù tranh ®Êu cña hån Tr­¬ng Ba, x¸c hµng thÞt kÕt luËn: “Kh«ng cßn c¸ch nµo kh¸c ®©u, ph¶i sèng hoµ thuËn th«I” v× “chóng ta tuy hai mµ mét”

    =>Nh÷ng lý lÏ hoµn toµn cã c¨n cø khiÕn hån Tr­¬ng Ba ph¶i chÊp nhËn thua cuéc bëi v× thùc tÕ hån Tr­¬ng Ba thÊy m×nh dÇn dÇn ®æi kh¸c.



    -

    Tõm tr?ng c?a Truong Ba:
    - Cay đắng, uất ức, tuyệt vọng khi thấm thía nhận thấy mình đã lâm vào một nghịch cảnh trớ trêu: được sống nhưng lại phải nhờ xác kẻ khác và bị thể xác đó điều khiển, khiến tâm hồn ngày càng bị tha hoá mà không có cách gì chuyển biến được.
    => Cao trào của bi kịch càng được đẩy cao hơn.

    Hàm ý mà tác giả muốn gửi gắm:
    -Trương Ba được trả lại cuộc sống nhưng là cuộc sống đáng hổ thẹn vì phải sống chung với sự dung tục và bị sự dung tục đồng hoá.
    - Tác giả cảnh báo: Khi con người phải sống trong dung tục thì tất yếu cái dung tục sẽ ngự trị, sẽ thắng thế, sẽ lấn át và sẽ tàn phá những gì trong sạch, đẹp đẽ, cao quý trong con người
    b. Cuộc đối thoại giữa hồn Trương Ba và người thân:



    Phản ứng
    của vợ ra
    sao? Nguyên
    nhân?


    ?

    Nhóm 3

    Nhóm 2
    Nhóm 1
    Nhóm 4

    Trước sự tha hoá và biến đổi của Trương Ba

    Trước phản ứng của người thân


    Tâm trạng
    củaTrương Ba
    ra sao? Nguyên
    nhân?



    Phản ứng
    của con dâu
    ra sao?
    Nguyên
    nhân?


    Phản ứng
    của cháu gái
    ra sao ?
    Nguyên
    nhân?

    Thảo luận nhóm
    Người thân
    Trương ba
    MQH
    Nguyên nhân
    Tâm trạng
    Phản ứng
    Nguyên nhân
    Vợ
    Thông cảm và
    xót thương
    Cháu
    gái
    Con
    dâu
    Quyết liệt và dữ dội
    Thấu hiểu nhưng đau lòng nhận thấy bố ngày một đổi khác
    Nhận thấy sự thay đổi của chồng và đau khổ trước tình cảnh chồng chung
    Buồn bã đau khổ muốn chết, bỏ đi định nhường chồng cho cô hàng thịt
    Tâm hồn tuổi thơ vốn trong sạch, không chấp nhận sự tầm thường dung tục.
    -Vẻ mặt: Thẫn thờ, lặng ngắt như tảng đá.
    -Cử chỉ: Tay ôm đầu - Điệu bộ: Run rẩy,
    lập cập.
    -Giọng điệu: Nhẫn nhục, cầu cứu

    => Vô cùng đau đớn, bế tắc.
    Hiểu những gì mình đã, đang và sẽ làm cho người thân là rất tệ hại mặc dù không hề muốn
    => Nguyªn nh©n khiÕn ng­êi th©n vµ chÝnh Tr­¬ng Ba r¬i vµo bÊt æn vµ ph¶i chÞu ®au khæ lµ do:c¶nh ngé mµ Tr­¬ng Ba ®· l©m vµo.



    "Ông bây giờ còn biết đến ai
    nữa!"; " Ông đâu còn là ông nữa"; "Tôi sẽ
    đi biệt để ông được thảnh thơi với cô hàng thịt"





    "Con sợ lắm, bởi con cảm thấy, đau đớn thấy.
    mỗi ngày thầy một đổi khác, mất mát dần,
    tất cả cứ lệch lạc, nhoà mờ dần đến nỗi có lúc
    chính con cũng không nhận ra thầy nữa"


    "Ông nội tôi chết rồi nếu ông nội tôi hiện hồn
    về ông nội tôi sẽ bóp cổ ông"; "ông chiết cây cam
    bàn tay giết lợn của ông làm gãy tiệt cái chồi non,
    chân ông to bè như cái xẻng, giẫm lên nát cả cây
    sâm quý mới ươm! Ông nội tôi đời nào phũ
    phàng như vậy!"
    - Tình huống kịch đẩy Trương Ba vào tình trạng đau khổ bế tắc đến đỉnh điểm.
    - So với màn đối thoại với xác hàng thịt:

    Tình huống kịch đẩy Trương Ba tới tình trạng như thế nào? So sánh với tình trang trong cuộc đối thoại với xác hàng thịt?

    Màn đối thoại
    với xác hàng thịt:
    Đau khổ
    bất lực khi bản thân
    phải chịu sự
    điều khiển
    Màn đối thoại với người thân:
    Đau khổ đến tột cùng khi nhận thấy:
    không chỉ mình chịu khổ mà xót xa
    hơn những người thân của mình
    cũng chịu đau khổ và bị đảo lộn
    cuộc sống.Thậm chí họ còn đau
    khổ hơn lúc chôn ông xuống đất
    Bi kịch được đẩy đến đinh điểm buộc nhân vật phải đứng trước lựa chọn
    -Những câu hỏi mang tính tự vấn
    "Nhưng lẽ nào ta lại chịu thua mày, khuất phục mày và tự đánh mất mình? Nhưng có thật là không còn cách nào khác?"
    -> Bộc lộ thái độ quyết liệt trong tranh đấu
    Đi đến khẳng định dứt khoát:
    "Không cần cái đời sống do mày mang lại! Không cần!"
    -> Quyết định không chung sống với thể xác dung tục của hàng thịt.


    So s¸nh víi t©m tr¹ng vµ th¸i ®é cña Tr­¬ng Ba ë phÇn kÕt mµn ®èi tho¹i víi hµng thÞt:
    Màn đối thoại
    với xác hàng thịt:
    Tuyệt vọng,
    Bất lực cam chịu.
    Chấp nhận chung
    sống với xác
    thịt dung tục



    Màn đối thoại
    Với người thân:
    Vô cùng đau đớn
    song kiên quyết,
    dứt khoát không
    sống chung
    với xác thịt
    dung tục



    => §Ønh ®iÓm cña bi kÞch nh©n vËt kh«ng tho¶ hiÖp mµ ®Êu tranh m¹nh mÏ quyÕt liÖt. Cho thÊy vÎ ®Ñp t©m hån cao quý cña ng­êi lao ®éng trong cuéc ®Êu tranh víi c¸i dung tôc tù hoµn thiÖn nh©n c¸ch
    C, Màn đối thoại với Đế Thích:
    Hãy chỉ ra sự khác nhau trong quan niệm của Trương Ba và Đế Thích về ý nghĩa sự sống?
    Quan niệm của Đế Thích
    Quan niệm của Trương Ba
    Khuyên Trương Ba chấp nhận vì thế giới vốn không toàn vẹn: " Dưới đất, trên trời đều thế cả"
    Không chấp nhận cái cảnh phải sống bên trong một đằng bên ngoài một nẻo, muốn được là mình "toàn vẹn"
    =>Đế Thích có cái nhìn quan liêu hời hợt về cuộc sống con người nói chung và với Trương Ba nói riêng.
    Trương Ba trách Đế Thích, người đem lại cho mình sự sống "Ông chỉ nghĩ đơn giản là cho tôi sống còn sống như thế nào thì ông chẳng cần biết" có đúng không?
    Tr­¬ng Ba tr¸ch §Õ ThÝch, ng­êi ®em l¹i cho m×nh sù sèng “¤ng chØ nghÜ ®¬n gi¶n lµ cho t«i sèng cßn sèng nh­ thÕ nµo th× «ng ch¼ng cÇn biÕt ” lµ rÊt th¼ng th¾n vµ hoµn toµn ®óng ®¾n.
    ->Lßng tèt hêi hît th× ch¼ng ®em l¹i ®iÒu g× thùc sù cã ý nghÜa cho ai mµ sù v« t©m cßn tÖ h¹i h¬n, nã ®Èy ng­êi kh¸c vµo nghÞch c¶nh, vµo bi kÞch
    Đế Thích định cho hồn Trương Ba nhập vào cu Tị, Trương Ba đã từ chối. Vì sao?
    Tr­¬ng Ba c­¬ng quyÕt tõ chèi, kh«ng chÊp nhËn c¸i c¶nh sèng gi¶ t¹o, mµ theo «ng chØ cã lîi cho ®¸m chøc s¾c, kh«ng chÊp nhËn c¶nh cuéc sèng mµ theo «ng cßn “ khæ h¬n lµ c¸i chÕt”
    ->Kh¸t väng m·nh liÖt cña con ng­êi trong cuéc ®Êu tranh quyÕt liÖt chèng l¹i sù dung tôc, gi¶ t¹o ®Ó b¶o vÖ quyÒn ®­îc sèng toµn vÑn hîp víi lÏ tù nhiªncïng sù hoµn thiÖn nh©n c¸ch.
    d, Màn kết:
    Nêu ý nghĩa của hình ảnh màu xanh lá vườn và lời nói của mọi người?
    Hồn Trương Ba hoá thân vào các sự vật thân thương, tồn tại vĩnh viễn bên cạnh những người thân yêu của mình
    *ý nghĩa:
    -Cuộc sống tuần hoàn theo quy luật của muôn đời
    - Sự bất tử của linh hồn trong sự sống và trong lòng mọi người.
    d, Màn kết:

    Lời Trương Ba:
    - Tôi vẫn ở liền ngay bên bà đây, ngay trên bậc cửa nhà ta,
    trong ánh lửa bà nấu cơm, cầu ao bà vo gạo, trong cái cơi bà
    đựng trầu, con dao bà giẫy cỏ.
    - Không phải mượn thân ai cả, tôi vẫn ở đây, trong vườn cây nhà ta,
    trong những điều tốt lành của cuộc đời, trong mỗi trái cây cái Gái nâng niu...
    Lời của cái Gái
    - Cho nó mọc thành cây mới. Ông nội tớ bảo vậy. Những cây sẽ nối nhau mà lớn khôn. Mãi mãi.




    Em có nhận xét gì
    về ngôn ngữ của nhân vật
    =>Ngôn ngữ nhân vật nhẹ nhàng, sâu lắng giàu chất trữ tình đằm thắm bay bổng.
    Màn kết với chất thơ sâu lắng đã đem lại âm hưởng thanh thoát cho một bi kịch lạc quan đồng thời truyền đi thông điệp về sự chiến thắng của cái Thiện, cái Đẹp và của sự sống đích thực.
    Nội dung
    Bi kịch của con người khi bị đặt vào nghịch cảnh: Phải sống nhờ, sống vay mượn, sống tạm bợ và trái với tự nhiên khiến tâm hồn nhân hậu, thanh cao bị nhiễm độc và tha hoá bởi sự lấn át của thể xác thô lỗ, phàm tục.
    III. Tổng kết
    Vẻ đẹp tâm hồn của những người lao động trong cuộc đấu tranh chống lại sự giả tạo và dung tục, bảo vệ quyền được sống đích thực cùng khát vọng hoàn thiện nhân cách.
    Nghệ thuật:
    Thấy được kịch Lưu Quang Vũ
    đặc sắc trên nhiều phương diện:
    Sự hấp dẫn của kịch bản VH và thụât nghệ sân khấu
    III. Tổng kết


    Sự phê phán mạnh mẽ , quyết liệt và chất trữ tình đằm thắm, bay bổng
    Sự kết hợp giữa tính hiện đại và các giá trị truyền thống

    III. Ghi nhớ
    Qua on trch v kch Hn Trng Ba da hng tht, Lu Quang Vị mun gưi tíi ngi c thng iƯp: ỵc sng lm ngi qu ga tht, nhng ỵc sng ĩng l mnh, sng trn vĐn nhng gi tr mnh vn c v theo uỉi cn qu gi hn. S sng ch thc s c ngha khi con ngi phi lun lun bit u tranh víi nhng nghch cnh, víi chnh bn thn, chng li s dung tơc, Ĩ hon thiƯn nhn cch.
    VI. Luyện tập
    Gợi ý cách giải:
    Hai hình tượng hồn Trương Ba và xác hàng thịt ở đây mang ý nghĩa ẩn dụ. Một bên đại diện cho sự trong sạch, nhân hậu và khát vọng sống thanh cao, xứng đáng với danh nghĩa con người và một bên là sự tầm thường dung tục. Cả hai tồn tại trong cùng một con người. Điều đáng trân trọng là con người luôn biết đấu trang chống lại sự dung tục để hoàn thiện nhân cách. Bài học:
    Cần phải ý thức sâu sắc giá trị sự sống: sống đúng là mình, trọn vẹn với giá trị mình vốn có và luôn tự mình đấu tranh với những nghịch cảnh để hoàn thiện nhân cách và vươn tới những giá trị tinh thần cao quý.
    Bài học:

    V. H­íng dÉn vÒ nhµ
    -Lµm bµi tËp SGK TR154
    -So¹n bµi tiÕp theo.
     
    Gửi ý kiến